Tết Thanh Minh 2026 là ngày nào? Ý nghĩa, cách cúng và điều cần lưu ý

Tác giả: Hướng DươngNgày cập nhật: 02/02/2026 15:36:31

Mua Panasonic chuẩn Nhật - Trúng ngay xe điện Nhật

Tivi Toshiba Chân Thực Trên Từng Thước Phim

Tivi Xiaomi S Pro Mini LED Series - Tuyệt Tác Thị Giác

Tết Thanh Minh 2026 là ngày nào đang là câu hỏi được nhiều gia đình quan tâm. Đây không chỉ là một tiết khí trong năm mà còn là dịp lễ quan trọng để con cháu hướng về cội nguồn, bày tỏ lòng thành kính với tổ tiên qua nghi thức tảo mộ và cúng kiếng. Tìm hiểu tất tần tật về Tết Thanh Minh 2026 để có sự chuẩn bị tươm tất hơn.

Tết Thanh Minh 2026 là ngày nào

1. Tết Thanh Minh là gì? Ý nghĩa Tết Thanh Minh

Tết Thanh Minh còn được biết đến là tiết Thanh Minh, là tiết thứ năm trong tiết khí. Theo nghĩa đen, chữ Thanh có nghĩa là thanh khiết, thanh lọc, còn chữ Minh thì mang nghĩa là sáng sủa, tươi sáng, nên tết Thanh Minh có thể hiểu là ngày trong lành quang đãng.

Tết Thanh Minh là tiết thứ năm trong 24 tiết khí

Trong văn hóa dân gian ta từ ngàn đời xưa, Tết Thanh Minh còn mang ý nghĩa là ngày giỗ chung của cả nước, là ngày thế hệ con cháu hướng về nguồn cội tổ tiên. Vào ngày này, mọi người trong gia đình quây quần, tụ họp cùng nhau dâng mâm cúng, quét dọn, sửa sang phần mộ gia đình (cả những nấm mồ vô chủ), thể hiện lòng thành kính, tôn trọng với ông bà tổ tiên đã khuất, cầu mong gia đạo bình an.

Ngoài ra, đây cũng được xem là dịp mọi người trong nhà tụ họp, gắn kết tình cảm gia đình, dạy cho con cháu đời sau những truyền thống tốt đẹp của dân tộc.

2. Nguồn gốc Tết Thanh Minh

Nguồn gốc của Tiết Thanh Minh bắt nguồn từ văn hóa cổ đại, gắn liền với sự tích về giới tử thôi thời Tấn Văn Công (Trung Quốc). Tuy nhiên, khi du nhập vào Việt Nam, ngày lễ này đã được bản địa hóa và mang đậm dấu ấn văn hóa Việt. Người Việt không quá chú trọng vào sự tích "Hàn Thực" (ăn đồ lạnh) mà tập trung vào nghi thức Tảo mộ (dọn dẹp mộ phần) và Du xuân (đi chơi xuân).

Nguồn gốc của Tiết Thanh Minh bắt nguồn từ văn hóa cổ đại

3. Tết Thanh Minh 2026 là ngày nào?

Năm 2026 (năm Bính Ngọ), tiết Thanh Minh bắt đầu từ ngày 4/4 hoặc 5/4 dương lịch và kết thúc vào khoảng ngày 20/4. Tuy nhiên, ngày Tết Thanh Minh 2026 chính thức sẽ rơi vào Chủ Nhật, ngày 5 tháng 4 năm 2026 (nhằm ngày 18 tháng 2 Âm lịch năm Bính Ngọ).

Việc ngày lễ rơi vào Chủ Nhật rất thuận tiện để các gia đình sắp xếp thời gian đi tảo mộ, thăm viếng nghĩa trang mà không bị vướng bận lịch trình công việc.

Tết Thanh Minh trong năm 2025 sẽ diễn ra vào ngày 5/4/2026

4. Các nghi thức tổ chức trong Tết Thanh Minh

Nghi thức trong ngày này thường chia làm hai phần chính: Tảo mộ và Cúng Thanh Minh.

Nghi thức tảo mộ:

Các gia đình mang theo cuốc, xẻng để dọn dẹp cỏ dại, đắp thêm đất mới và quét dọn quanh phần mộ.
Thắp hương, cắm hoa và dâng lễ vật tại mộ phần để mời tổ tiên về dùng lễ.
Kiểm tra tình trạng mộ phần để tránh bị sụt lún hoặc bị các loài vật đào hang làm hư hại.

Nghi thức cúng Thanh Minh:

Bên cạnh tảo mộ, cúng Thanh Minh cũng là nghi thức không thể thiếu:

Cúng tại mộ: Có thể cúng bộ tam sên (thịt luộc, tôm, trứng) hoặc gà luộc nguyên con. Bên cạnh đó, cũng không thể thiếu hương, đèn, chè, rượu, tiền vàng,...
Cúng tại gia: Chuẩn bị và dâng mâm cơm cúng lên bàn thờ gia tiên để báo cáo hoàn tất việc thăm viếng và cầu mong tổ tiên phù hộ độ trì.

5. Cần chuẩn bị gì khi cúng Thanh Minh

Tết Thanh Minh là một ngày lễ quan trọng thể hiện nét đẹp văn hóa, tín ngưỡng thờ cúng được truyền từ ngàn đời xưa, nên rất được mọi người chú trọng. Vì vậy, một mâm cúng chỉn chu là điều cần thiết, không cần quá xa hoa chỉ cần mâm cúng tươm tất theo khả năng của từng gia đình, là đủ để bày tỏ lòng tri ân, tưởng nhớ những người đã khuất.

Các lễ vật thường xuất hiện khi cúng Thanh Minh thường sẽ có: Đèn, chè, hoa, quả, hương, rượu, nước trong, tiền vàng, trầu cau, mâm cỗ chay hoặc mâm cỗ mặn,… tùy theo chuẩn bị của gia đình.
Khi cúng ở mộ phần tổ tiên: Gia đình cần sắp xếp lễ vật ngay ngắn, cần thận như phần lễ mặn nên đặt riêng, còn tiền vàng, hoa quả đặt chung. Khi hành lễ cần thắp đầy đủ nhang, đèn ở tất cả các bát hương (chỉ nên cắm 1 hoặc 3 nén hương), vái 3 lần với quan thổ công, thổ địa, mới tiến hành mời gia tiên về nhà, rồi bắt đầu đọc văn khấn. Sau đó, tiến hành dọn dẹp mộ phần và khoản tuần hương cháy được 2/3, gia đình tạ lễ, dọn đồ cúng, hóa vàng, xin lộc, ra về.
Khi cúng tại nhà: Gia đình cần dọn dẹp nơi thờ cúng sạch sẽ và nhà cửa ngăn nắp, sạch đẹp trước khi làm lễ. Mâm lễ cúng chuẩn bị đầy đủ, theo nhu cầu của gia đình, cũng có thể chỉ thắp hương và chuẩn bị các đồ cúng đơn giản. Người làm lễ cần ăn mặc gọn gàng, lịch sự, thành kính thắp hương, vái lạy và đọc to rõ văn khấn, Sau khi cháy hết 1 tuần hương, gia đình hóa vàng và xin lộc.

Trên mâm cúng tổ tiên vào tết Thanh Minh thường có các lễ vật như hương, đèn, hoa, quả, nước trong, tiền vàng, trầu cau,…

6. Cúng Tết Thanh Minh năm Bính Ngọ 2026 giờ nào tốt?

Theo lịch vạn niên năm 2026, ngày 5/4 Dương lịch (18/2 Âm lịch) là ngày Giáp Thân, tháng Kỷ Mão. Để việc cúng bái hanh thông, gia chủ nên chọn các khung giờ hoàng đạo sau:

Giờ Tý (23h - 1h)
Giờ Dần (3h - 5h)
Giờ Mão (5h - 7h)
Giờ Ngọ (11h - 13h)
Giờ Mùi (13h - 15h)
Giờ Dậu (17h - 19h)

Thông thường, đa số các gia đình chọn cúng vào buổi sáng vì lúc này khí trời mát mẻ, ánh sáng đầy đủ, rất tốt cho việc tiến hành nghi lễ ngoài trời.

7. Văn khấn Tết Thanh Minh

Sau đây là 2 mẫu văn khấn tết Thanh Minh thường được dùng khi thực hành cúng lễ:

Văn khấn tết Thanh Minh tại nhà

Mẫu văn khấn tại nhà như sau:

"Nam mô A di Đà Phật! (Niệm thành kính 3 lần)

Con xin kính lạy chín phương Trời, mười phương Phật, Chư Phật mười phương.

Con xin kính lạy gia tiên tiền tổ, họ hàng nội ngoại hai bên gia tộc họ… (họ của gia đình).

Con xin kính lạy bà tổ cô, ông mãnh, ông bà, cô bé Đỏ, cậu bé Đỏ tại gia.

Hôm nay là ngày... tháng... năm...

Nay con là người giữ việc phụng thờ, tên của con là..., tuổi…, sinh tại xã..., huyện..., tỉnh... cùng toàn thể gia đình, ở trước bàn thờ gia tiên xin cúi đầu bái lễ.

Con xin kính mời thổ công, Táo quân đồng lai cách cảm.

Con xin kính dâng lễ bạc: trà nước, hương, trầu, rượu, vàng, hoa quả, cùng với phẩm vật lòng thành nhân dịp tết Thanh Minh, xin kính mời hương hồn nội, ngoại tổ tiên, kỵ, cụ, ông bà, cha mẹ, cô, dì, chú, bác, anh chị em đến chứng giám và hưởng lễ.

Con thành tâm kính lạy, cúi xin gia tiên tiền tổ, bà tổ cô, ông mãnh, ông bà,… có thể phù hộ độ trì, che chở cho đại gia đình chúng con được hưởng lỗ, bình an, thịnh vượng, suốt ba tháng hè, chín tháng đông đều có thể mát mẻ, tốt tươi. Điều lành mau đến, điều dữ nhanh qua cho mọi công việc của gia đình đều được thuận buồm xuôi gió, tràn ngập may mắn.

Chúng con ở đây xin kính dâng lễ bạc tâm thành, cúi lạy xin gia tiên chứng giám cho lòng thành này của toàn thể gia quyến.

Nam mô A di Đà Phật! (Thành tâm niệm 3 lần)", rồi vái lạy là thành lễ.

Văn khấn tết Thanh Minh ở mộ tổ tiên

Mẫu văn khấn khi làm lễ ở mộ phần tổ tiên:

"Con xin cúi lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương

Con xin kính cẩn cúi lạy Hương linh………………(Hiển khảo, Hiển tỷ hoặc Tổ Khảo…)

Hôm nay là ngày…tháng…năm…, nhân dịp tiết Thanh Minh.

Tín chủ chúng con/con là … (Họ tên gia chủ). Ngụ tại:… (Nơi ở của gia đình).

Chúng con và toàn thể con cháu gia đình các thế hệ tề tụ đông đủ, nhờ công ơn võng cực, nền đức cao dày, gây dựng nên cơ nghiệp của gia đình họ… (Họ của gia đình), chạnh lòng khi nghĩ đến âm phần ở nơi hoang vắng.

Tín chủ con đây xin thành tâm sắm lễ, trầu cau, hương, trà, hoa, quả, kính cẩn thắp nén tâm hương, kính dâng lên trước mộ phần, xin thành tâm kính mời chân linh… lai lâm hiến hưởng.

Hôm nay, chúng con xin phép tổ tiên được sửa sang lại phần mộ, bồi xa, bồi thổ, tu sửa minh đường hậu quỷ cho thêm phần vững chắc, kiên cố, sạch sẽ. Nhờ vào ơn Phật Thánh phù hộ độ trì, đội đức trời che, đất chở, cảm niệm Thần linh phù độ, khiến cho gia đạo được chữ bình an, âm siêu dương thái. Con cháu chúng con tại đây xin vì chân linh… Phát nguyện tích đức tu nhân, làm duyên, làm phúc, kính cẩn cúng dâng Tín Bảo, hỗ trợ giúp đỡ cô nhi, quả phụ, tế bần cứu nạn, hiếu thuận tông nhân để lấy phần phúc này hướng về Tiên Tổ.

Tại đây, chúng con cúi xin linh thiêng chứng giám, thụ hưởng vật lễ, phù hộ, độ trì cho con cháu trong gia đình, qua lại soi xét cửa nhà. Che tai cứu nạn, ban tài tiếp lộc, mang đến điều lành, xua tan điều dữ. Phù hộ cho gia đạo được hưng long, quế hờ tươi tốt, con cháu được vinh hưởng lộc trời, già trẻ nhuần ơn Phật Thánh.

Chúng con lễ bạc tâm thành, xin cúi lại kính xin chứng giám.”

8. Những điều cần kiêng kỵ trong Tết Thanh Minh

Khi đi làm lễ vào ngày tết Thanh Minh, bạn cần tránh phạm phải các vấn đề sau để không gặp vận xui, gây ảnh hưởng đến phúc khí:

Nếu phụ nữ đang trong kỳ kinh nguyệt, hay bị bệnh phong hàn thấp khớp và đặc biệt là phụ nữ mang tha, thì không nên đi tảo mộ. Vì cơ thể họ yếu dễ bị nhiễm khí lạnh, độc hại và năng lượng xấu ở khu vực nghĩa trang.
Khi đi tảo mộ, bạn nên giữ thái độ trang nghiêm, lịch sự không đùa giỡn, giẫm đạp, hay đá đồ cúng của người khác, và không được chỉ trỏ vào mộ phần của người khác, vì sẽ bị vận xui đeo bám và là hành vi không tôn trọng người đã khuất.
Hạn chế chụp ảnh kỷ niệm khi đi tảo mộ để thể hiện sự tôn trọng với không gian thiêng liêng này.
Trước khi tiến hành dọn dẹp hay sửa sang phần mộ của tổ tiên, bạn cần phải thắp nhang xin phép. Sau đó, cần dọn dẹp cỏ dại, quét bụi bẩn, sửa sang cẩn thận tránh côn trùng, động vật nhỏ bò vào. Bên cạnh đó, bạn có thể trồng thêm cây và hoa mới, đắp thêm đất cho mộ tổ tiên.
Khi dâng cúng trái cây và hoa, bạn cần chọn loại tươi và số lượng vật phẩm phải là số lẻ.

Để tránh gặp vận xui, bạn không nên chỉ trỏ hay đạp đồ cúng ở các phần mộ, phải chuẩn bị đồ lễ chỉn chu không cần quá sa hoa,...

Xem thêm: Cách lau dọn bàn thờ ngày Tết và những điều kiêng kỵ mà bạn cần tránh

Hy vọng bài viết này đã giúp bạn nắm rõ Tết Thanh Minh 2026 là ngày nào để có sự chuẩn bị chu đáo cho ngày lễ báo hiếu này. Một lễ Thanh Minh vẹn tròn, thành tâm không chỉ giúp tâm hồn thanh tịnh mà còn cầu mong những điều bình an, tốt lành nhất cho bản thân và gia quyến trong suốt năm Bính Ngọ.

Để chuẩn bị mâm cúng Thanh Minh tươm tất, đừng quên trang bị cho căn bếp những thiết bị gia dụng hiện đại. Mua ngay Nồi áp suất - Nồi hấp cao cấp tại Siêu Thị Điện Máy - Nội Thất Chợ Lớn với mức giá ưu đãi và nhiều quà tặng giá trị đi kèm. Tiết kiệm thời gian nấu nướng ngay hôm nay!